Iris Arrange Interim def

FM in de care sector: zelf doen, uitbesteden of samenwerken?

Geplaatst op: 28 februari 2018

De facilitaire dienstverlening zelf uitvoeren, uitbesteden of samenwerken met andere organisaties? Deze vraag speelt in diverse sectoren een grote rol. Ook in de care sector, waarbij de zorgverlening van hoge kwaliteit dient te zijn en medewerkers zoveel mogelijk gefaciliteerd dienen te worden. Iris Lammerts van Bueren – destijds afstudeerstagiair, nu onze collega – heeft onderzoek gedaan naar dit onderwerp en licht haar resultaten graag toe.

Make, buy or ally

In de periode van september 2017 tot en met januari 2018 heeft Iris haar afstudeerstage gelopen bij Arrange Interim. Haar doelgroep was de zorg, met name de care sector: “Ik onderzocht de manier waarop de care sector haar keuze maakt met betrekking tot haar facilitaire diensten. Doen ze dit zelf, besteden ze het uit of werken ze samen met andere partijen in de zorg?” Om antwoord te geven op haar onderzoeksvraag heeft Iris verschillende onderzoeksmethoden gehanteerd. “Ik heb veel gelezen over de verschillende vormen van uitbesteden, diverse collega’s gesproken en zorginstellingen geïnterviewd, zowel telefonisch als op locatie. Op locatie heb ik ook observaties gedaan.”

Veel regieorganisaties

Mijn belangrijkste conclusie is dat in de care sector steeds vaker sprake is van regieorganisaties: 80% binnen de Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ), 38% binnen de Gehandicaptenzorg (GHZ) en 12% binnen de Verpleging, Verzorging en Thuiszorg (VVT). De zorg wil over het algemeen de regie in eigen handen houden. Op strategisch als tactisch niveau wordt binnen de care sector doorgaans niet uitbesteed, maar ondersteunende diensten besteden ze juist wel veel uit.” aldus Iris.

Zo geven alle respondenten aan één of meerdere diensten te hebben uitbesteed. De facilitaire diensten die het meest worden uitbesteed zijn de onderhoud hulpmiddelen, schoonmaak, afvalbeheer, groenvoorziening en linnendienst. Zorginstellingen kunnen zich hierdoor beter focussen op het primaire proces en kosten besparen. De meest genoemde nadelen hiervan zijn dat er geen betrokkenheid is bij de zorg en de afhankelijkheid van de leveranciers. “Opvallend is dat recepties, huismeesters, ICT-diensten en beveiliging nog weinig worden uitbesteed binnen de care sector. Uit de interviews met de respondenten blijkt ook dat veel recepties zijn vervangen door een gastvrouw/heer concept.”

Wisselingen tussen centraal en decentraal

Uit het onderzoek van Iris blijkt ook dat er veel wisselingen zijn tussen het centraal en decentraal organiseren van de facilitaire diensten. Het grootste deel van de zorginstellingen binnen de GGZ en VVT hebben de facilitaire diensten zowel centraal als decentraal georganiseerd. Binnen de GHZ geeft 88% van de respondenten aan de diensten decentraal te hebben georganiseerd. Dit heeft meestal te maken met de diverse gradaties van de cliënten. “Zo wordt er voor de ene cliënt voeding ingekocht, terwijl er met de andere cliënt samen wordt gekookt. Deze organisaties bestaan uit zelfsturende teams, waarbij individueel aandacht is voor de locaties.” aldus Iris.

Trends & ontwikkelingen

Ook heeft Iris in haar onderzoek gekeken naar diverse trends en ontwikkelingen binnen de care sector. Naast de trend om facilitaire diensten uit te besteden en cliëntenparticipatie, verandert ook de rol van de Facilitair Manager in de loop der jaren. Iris: “Waar voorheen sprake was van één Facilitair Manager die over de facilitaire diensten gaat, worden bij de meeste organisaties binnen de care sector de facilitaire diensten onderverdeeld tussen de diverse afdelingen doordat de technieken, vaardigheden en kennis steeds complexer worden. Hierdoor ontstaan meer specialismen binnen het facilitaire vakgebied.”

Ook robotisering is een belangrijke trend in de zorgsector. “Op dit moment zijn er al diverse testen gedaan met zorgrobots (denk aan zorgrobot Zora en Phi). Op termijn zullen zij wellicht het werk overnemen van het huidige personeel. Domotica is ook een belangrijke ontwikkeling, waarbij men bijvoorbeeld alleen toegang krijgt tot ruimtes die voor hen toegankelijk zijn. Of denk aan de inzet van een medicatiedispenser.” aldus Iris.

Wil je meer weten over het onderzoek van Iris? Of wil je het volledige rapport ontvangen? Mail dan naar info@arrangegroup.nl. Meer weten over Iris en haar werkzaamheden bij Arrange Interim? Lees dan dit interview.